De schaakclub deel 4

Duizenden schaakboeken zijn er geschreven over hoe je partijen kunt winnen. Echter ik moet nog het eerste boek ontdekken over hoe je een schaakclub succesvol moet uitbouwen. Nochtans heeft de covidperiod ons pijnlijk aangetoond dat schaakclubs niet kunnen worden vervangen door online schaken. Valsspelen is te groot in online schaken. Schaakclubs faciliteren 99% van het bordschaken.

Het was dan ook puur toeval dat ik vorige maand botste op reclame voor het 90 jaar jubileumboek van de Sliedrechtse schaakclub op schaaksite. Weinig schakers lezen zoiets maar ik zag potentieel voor een nieuw interessant blogartikel. Ik betaalde 35 euro om het boek thuis geleverd te krijgen. In Sliedrecht zullen ze raar gekeken hebben bij die bestelling van een onbekende Belg.

Sliedrecht is een gemeente met 26.000 inwoners in de provincie Zuid-Holland. Desondanks telt de club vandaag 112 leden waardoor het kan wedijveren met veel grotere steden. Echter het was vooral de recensie geschreven door de Nederlandse expert Jan Jaap Janse die mij overhaalde om het boek te kopen. Het boek is een goudmijn aan tips voor clubbestuurders. Die tips staan kriskras doorheen het boek en zijn vaak goed verstopt. Ik ben er ettelijke avonden mee bezig geweest om ze zo goed mogelijk te kunnen samenvatten. Het verbluffend resultaat kan je hieronder lezen. Zonder te overdrijven beschouw ik het als de blauwdruk van hoe je een succesvolle schaakclub kunt uitbouwen.

1) Actieve rekrutering van nieuwe leden in scholen rondom

- Leden trekken naar scholen rondom om de spelregels uit te leggen

- Sponsoren van materiaal en prijzen voor schoolschaak

- Scholen nemen steeds vaker zelf het initiatief want zien een duidelijke meerwaarde in het schaken

2) Stichting jeugdacademie Pentachess

- Samenwerking met andere clubs in de buurt om kosten en leerkrachten maximaal te benutten

- Sliedrecht organiseert zijn eigen jeugdtornooi

- Begeleiding van de jeugd naar talloze tornooien waaronder NJK

- Organisatie en deelname van jeugdinterclub met eigen afdelingen

- Sponsor voor aantrekken van toptrainers zoals IM Herman Grooten, IM Yochanan Afek, Ted Barendse

- Eigen jeugdblad

- De meest talentvolle spelers krijgen een mentor/ buddy die een speler is van het eerste team bij Sliedrecht (In 2001-2003 deed ik in Deurne hetzelfde voor Semen Minyeyevtsev waardoor hij van 1900 naar +2200 opklom.)

- Schaakmateriaal voor enkel de jeugd. Hierdoor maken volwassenen geen problemen over hoe dit materiaal wordt gebruikt.

3) Jeugd snel laten doorgroeien naar seniorenschaak

- Jeugd heeft het recht om rapidtempo te kiezen in het clubkampioenschap van Sliedrecht. De senior is dus verplicht hiermee akkoord te gaan als men tegen elkaar moet spelen.

- Jeugd wordt heel snel ingeschakeld om zelf les te geven aan nog jongere jeugd. Jeugd en senioren geven dus samen les.

4) Leden worden gemotiveerd om maximaal naar de club te komen

- Het clubkampioenschap bestaat uit 28 ronden (dus flink meer dan de 22 ronden van de Torrewachters)

- Er wordt gespeeld met het keizersysteem zodat ook spelers met weinig vrije tijd niet afhaken (geen straf bij afwezigheid, ook bij afwezigheden blijf je in de running)

- Ook tijdens de zomer is er een competitie (veel clubs organiseren tijdens de zomer niets waardoor de start van een nieuw seizoen moeilijk verloopt)

- Gratis parking rondom het lokaal want velen haken af bij parkeergelden of moeilijk te bereiken.

- De bar beschikt over een ruim assortiment van sterke bieren en er zijn ook snacks (bv. de zeer populaire bitterballen). Dit stimuleert enorm de apres-schaak.

- Seniortrainingen

- Masterclasses van o.a. FM Anne Haast, GM John Van der Wiel, ...

- Simultaans waarbij grote namen worden aangetrokken zoals GM Jan Timman, WGM Bianca Muhren, GM John Van der Wiel,...

- Reiskostenvergoeding voor de leden die andere leden helpen met vervoer

5) Laagste lidgeld van de hele streek + alternatieve inkomsten

- Lidgeld mag per maand worden betaald

- Actief aantrekken van sponsors

- Barinkomsten want door eigen leden uitgebaat (KGSRL heeft zo in recordtempo hun clubrenovatie kunnen afbetalen)

- Oliebollentornooi

- Jaarlijkse lotjesverkoop met prijzen die werden geschonken

- Sponsorklikken (reclame op de website)

6) Elk lid is belangrijk voor Sliedrecht en schrijft mee geschiedenis

- Een clubblad met meer dan 100 pagina's.

- Sliedrecht heeft zijn eigen elo met een heuse eloprofessor die deze dagelijks update

- Elke ploeg schrijft een verslag dus ongeacht de sterkte

- Er worden overal statistieken van bij gehouden met palmaressen

- 25 jaar lid, 30 jaar lid ,... zijn jubilarissen die uitgebreid in de bloemetjes worden gezet

- Iedereen die 75% scoort intern en/of extern in een seizoen krijgt een diploma van verdienste dus ongeacht de sterkte

- Spelers met een grote staat van dienst in bestuur krijgen eretitels

- Overleden spelers worden uitgebreid herdacht met o.a. een gedetailleerde memoriam

- Eigen logo waardoor elk lid weet dat het deel uitmaakt van iets speciaal

- Jubileumboeken

- Elke vrijwilliger krijgt iets bij elke algemene vergadering. Bij grote activiteiten krijgen de belangrijkste vrijwilligers samen met de organisatie een etentje aangeboden.

7) Beheer van clublokaal door eigen leden

- De club is gehuisvest in het lokaal van Stichting gebouw de Havik dat in 1979 gefinancierd werd door de buurt/ gemeente

- Het bestuur van deze stichting is nu helemaal in handen van Sliedrechtse schaakleden

8) Publiciteit

- Een zeer goed up to date website

- Lokale kranten worden gecontacteerd om geregeld een artikel te publiceren over Sliedrecht

9) Een reisbureau

- De schaakclub van Sliedrecht heeft 3 personen aangesteld die alles regelen i.v.m. logementen en verplaatsingen voor meerdaagse activiteiten. Door het enorme succes werd recent uitgebreid van 2 naar 3 personen.

- Het reisbureau komt meermaals per jaar in actie en vaak meer dan 20 leden doen er een beroep op.

- Iedereen die een tornooi meespeelt via het reisbureau draagt een gele t-shirt. Men spreekt zelf van het gele leger uit Sliedrecht.

- Ook niet schaak-gerelateerde uitstappen worden georganiseerd zie ook punt 10

10) De schaakclub van Sliedrecht is een hechte gemeenschap

- Veel leden krijgen bijnamen. Dat zijn geuzennamen dus eretitels onder vrienden.

- Talloze nevenactiviteiten worden georganiseerd  zoals filmavonden, quizzen, puzzeltochten, bierproeverijen,  spelletjesavonden...

- 40ste, 50ste , ... verjaardagen worden uitgebreid gevierd met vaak zelfs buitenlandse uitstapjes

- In de club is iemand aangesteld die de zieke (ex-) leden thuis geregeld bezoekt tot zelfs hun sterfbed. Dit wordt enorm gewaardeerd door zowel de zieken als hun familie.

- Clubleden nodigen alleenstaande leden uit op feestdagen. Er zijn heel veel eenzame schakers en op feestdagen valt er meestal niets te doen in de schaakclub. Zoiets heb ik zelf ook nog overwogen maar thuis was hier te weinig animo voor.

- Clubleden helpen elkaar met verhuizen. Verhuizen is vaak een dure kost die samenvalt met grote uitgaven.

- Sliedrecht heeft een tuinploeg. Oudere leden zijn soms niet meer in staat om de eigen tuin te onderhouden. Ik heb zelf 5 jaar geleden eens 750 euro betaald om mijn verwaarloosde tuin terug in orde te krijgen. Het gras stond een halve meter hoog waardoor ik er niet meer met mijn grasmachine kon doorrijden. Sindsdien laat ik het nooit meer zover komen.

Bovenstaande lijst is niet volledig maar volstaat ruimschoots om iedereen te overtuigen hoe uniek deze club wel is. In de 30ste aflevering van De Schaakpod krijgt Sliedrecht terecht een speciale vermelding van leukste/ beste schaakclub. Indien ik in de buurt zou wonen dan zou ik geen minuut twijfelen om me aan te sluiten. Desondanks ben ik er toch al 2 keer geweest. Ik speelde 2 keer met het eerste team van Landau Axel er een uitwedstrijd. In 2019 was mijn tegenstander hun toenmalig regerende clubkampioen Niels Mijnster. Van die partij publiceerde ik een fragment in het artikel Automatische zetten. In 2021 kruiste ik de degens met hun jeugdleider en vanaf 1 januari 2026 voorzitter van hun schaaklokaal de Havik: Joost Stoker. Omdat ik recentelijk weinig schaaktechnisch toon sluit ik af met die onderlinge partij.

Na die partij bleef ik nog enige tijd socializen met mijn tegenstander en ploegmakkers. Het is jammer dat rijden en drinken niet samengaan want ik had anders nog langer blijven plakken.

In een volgend artikel gaan we op zoek naar de meest succesvolle schaakclubs en tracht ik te verklaren waarom er toch clubs bestaan die nog veel groter zijn dan Sliedrecht.

Brabo

De schaakclub deel 3

Voor mij en Koen lijkt lidmaatschap van een schaakclub op een huwelijk. Voor Thibaut gelijkt het meer op een jas die je geregeld vervangt. In Het ontspoorde debuut schrijft Thibaut dat hij al lid is/ was van 14 schaakclubs verspreid over 4 landen. Is dat een record voor een amateurschaker ?

Anderzijds een decennia-durend lidmaatschap betekent niet perse dat je slechts lid bent geweest van 1 club. Ondanks straks 28 jaar bij KSK Deurne tel ik ook al 9 clubs waarvan ik lid ben/was. Voor ik elk van die 9 bespreek, toon ik in een Gantt-chart hoe mijn lidmaatschappen veranderden en vaak elkaar overlappen.

1) Roeselare Torrewachters: 1995-1999

De Torrewachters heb ik ontdekt via de lokale krant de weekbode. Mijn grootouders uit Roeselare waren er op geabonneerd en iemand van de schaakclub schreef er wekelijks schaakartikeltjes voor. Op een koude winteravond in 1992 vroeg ik aan de toenmalige voorzitter of ik hem mocht interviewen voor een taak van Nederlands. Daar ging hij akkoord mee en zo had ik een goede reden om eens naar de schaakclub te komen kijken. Het duurde uiteindelijk nog tot 1995 dat ik effectief lid werd. Men deed toen niet moeilijk over lidmaatschap als je geen klassieke wedstrijden speelde. Ik heb er 1 clubkampioenschap, 3 jaar interclub en vele kleine tornooien gespeeld. Pas na 2006 verwaterde het contact nadat ik trouwde. Mijn vrije tijd werd plots een fractie van vroeger en het pendelen tussen Antwerpen en Roeselare werd stopgezet.

+ De schaakclub was op slechts 2 kilometer van mijn ouderlijk huis. De beste apres-schaak die ik ooit heb meegemaakt was in deze club. Dat heeft uiteraard ook veel te maken met het feit dat ik toen ongetrouwd was en we met een leuke groep leeftijdsgenoten waren. Ik weet niet of het nog altijd zo aan toe gaat vandaag.

- Als je boven de 1900 elo komt dan zit je op het niveau van clubkampioen. Sterkere ambitieuze spelers moeten dus wel uitwijken.

2) Brugge KBSK: 1996-1997

In 2025 was ik 4 keer in het clublokaal van Deurne. Zonder mijn exit hadden het er hoogstens 6 geweest. Sinds ik online schaken ontdekte in 2007 kom ik nog heel zelden naar een clubdag. Als fidemeester is het voor mij veel makkelijker en interessanter om online te schaken. In 1996 had ik geen internet. 1 speeldag per week van de Torrewachters vond ik veel te weinig. Bovendien viel het schaken er helemaal stil tijdens de zomermaanden. Op dinsdagen en donderdagen van vakanties ging ik daarom met de gepensioneerden schaken in Ten Elsberge Roeselare. Op woensdagen ging ik geregeld naar Brugge dankzij de connectie die ik beschreef in zelf-vorken. In tegenstelling tot de Torrewachters werd in KBSK geëist dat ik lid werd zelfs voor het spelen van een rapidtornooitje. Zo heb ik mij dat jaar 1 keer lid gemaakt om in de zomer enkele rapidtornooitjes te mogen meespelen. Mijn ervaring met deze club is dus te beperkt om er iets zinnigs over te kunnen vertellen.

3) Deurne: 1998-2026

Oktober 1998 begon ik te werken in Antwerpen. Een maand eerder kwam ik via het studenten-WK Rotterdam in contact met IA-arbiter Dirk De Ridder. Hij was lid van Deurne en vroeg mij of ik zin had om bij zijn club te spelen als ik de buurt zou komen wonen. Deurne is vandaag voor mij 20 tot ruim 30 minuten met de auto rijden afhankelijk van het verkeer rond Antwerpen. Ik heb in de voorbije +27 jaar een enorme hoeveelheid aan competities er gespeeld: vele clubkampioenschappen, +25 interclubs, zilveren torens, bekers, blitzkampioenschappen, Fischer Randomtornooien... Ik ben er de laatste 5 jaar veruit de hoogste elo. Ik heb de club zien langzaam aftakelen van heel bruisende clubavonden tot vandaag een club in nood.

+ De 10 buitenlandse reizen samen met verscheidene schakers uit Deurne waren mijn mooiste ervaringen zie bv. Eten en drinken deel 3. De allerlaatste editie in 2023 liep af met een sisser waarna duidelijk was dat een tijdperk voorbij was. Je kan de tijd niet tegenhouden.

- Ik heb vaak leeftijdgenoten gemist. Daarnaast was ik ook altijd een duidelijk buitenbeentje. Mijn clubgenoten speelden op een totaal andere manier schaak dan ik. Dit was lang geen probleem tot het verschil echt wel te groot werd.

4) Gent KGSRL: 1998-1999

Tijdens mijn studentjaren 1994-1998 bezocht ik geregeld de KGSRL op vrijdagavonden. Ik heb er leren blitzen tegen o.a. Gunther Deleyn, Johnny Schalkx, Geert Vanderstricht ... Ook daar moest ik geen lidgeld betalen. In 1998 was ik afgestudeerd en die mooie periode wou ik afsluiten met een jaartje clubkampioenschap in de KGSRL. Kampioen werd ik er niet want ik botste op een supertalent zie Bart wordt grootmeester.

+ KGSRL beschikt over een fantastisch lokaal in eigen beheer zie de schaakclub deel 2. Er zijn uitstekende mogelijkheden om als ambitieuze speler te groeien en te spelen tegen sterke tegenstanders.

- De fiets is het vervoermiddel te gebruiken in Gent. Met de auto wordt het elk jaar moeilijker en duurder om er te geraken.

5) Antwerpen Alcatel: 1999-2003

Ik werk vandaag nog altijd voor hetzelfde bedrijf (toen dus Alcatel). Het is ondertussen meermaals van naam veranderd door fusies en overnames (Nokia is het nu). In een ver verleden (1950 en vroeger) was het normaal dat er gewerkt werd op zaterdag. Om dit te omzeilen organiseerden werknemers zich in bedrijfclubs en organiseerden ze een competitie op zaterdag (met eigen ratingsysteem en zonder lid te zijn van de Belgische schaakbond). Voor de bedrijven was het reclame dus werden die activiteiten gesponsord. In 1999 was al heel lang geen sprake meer van op zaterdag werken en het was ook in die periode dat de meeste bedrijven zich helemaal terugtrokken uit die clubs. Ik heb toch nog enkele jaren voor de schaakclub van Alcatel gespeeld tot in 2003 de voorzitter Jos Soetewey stopte. Alle ploeggenoten verlieten hierop de club en ik wou niet een nieuwe ploeg vormen met een gemiddelde rating van 1600 elo.

+ Het was voor mij interessant om een netwerk op te bouwen als West-Vlaming in het Antwerpse. Ik heb ook goede herinneringen aan de kampioensvieringen bij Jos Soetewey thuis.

- De club bestaat niet meer. Het is een klassiek voorbeeld van zich onvoldoende kunnen aanpassen aan de veranderde tijden.

6) EDN Lille (Frankrijk): 2004-2007

Ik was gestopt met correspondentieschaak en Alcatel. Ik had ondertussen de FM-titel behaald en wou eens weten wat ik zou kunnen tegen echte professionals. Omdat ik in het weekend nog meestal bij mijn ouders was, was Frankrijk dichtbij. Ik nam zelf contact op met de dichtstbijzijnde club waar toen al enkele Belgen speelden. In 2004 was zulk initiatief nemen iets uitzonderlijk. 20 jaar later is het zeer normaal dat een ambitieuze speler over de landsgrenzen op zoek gaat naar extra uitdagingen. De eerste partijen kreeg ik er een pak slaag maar langzaam begon ik toch te scoren en won uiteindelijk zelfs rating op het einde van het seizoen. Ik stopte hiermee na de geboorte van mijn dochter want ik wou niet zo lang meer van huis weg zijn.

+ Ik herinner mij de 2 daagse match in het Zuiden van Frankrijk waar we samen met een klein busje 12 uur enkel naar toe reden. Ook de vele gezamenlijke maaltijden vond ik zeer leuk. Interessante tegenstanders (Kramnik, Anand speelden op slechts enkele meters van mij) , ideaal om je Frans op te poetsen, heel interessante discussies over het schaken met o.a. de toekomstige grootmeester Tigran Gharamian ,...

- Het is de Franse mentaliteit om zich nergens druk over te maken en dan ook veel te laat ergens te komen. Ik heb meermaals serieuze tijdsstraffen voor partijen gekregen terwijl ik zelf op tijd aanwezig was.

7) Roosendaal De Pion (Nederland): 2005-2006

Mijn avonturen in het buitenland smaakten naar meer. Er waren nog data open op de kalender. Enkele clubleden van Deurne vertelden mij dat ze speelden voor Roosendaal De Pion, net over de grens. De tegenstand was ook hier stevig maar het werd wel een kluwen om 3 interclubs (Belgie, Nederland en Frankrijk) allemaal bij te houden. Bepaalde data overlapten en ik moest ploegkapiteinen teleurstellen. In 2006 trouwde ik en besliste ik dan ook om terug te schalen. Mijn voorkeur ging naar Frankrijk want daar speelden we in weekends en waren de locaties vaak veel interessanter.

+ Interessante tegenstanders waarvan ik kon leren.

- Vaak toch nog verre afstanden voor 1 partij. Er was weinig animo naast de partijen.

8) Landau Axel (Nederland): 2019-2022

Dankzij Patrick Morote kwam ik in contact met Landau in 2017. Hij vroeg aan mijn zoon of hij met zijn dochters een ploegje wilde vormen. Mijn zoon was slechts 8 jaar en ik te sterk voor de ploeg dus ik was slechts begeleider. Vanaf 2019 konden we samen spelen in dezelfde ploeg en werd ik zelf lid. In 2022 stopte ik de samenwerking. Mijn zoon ging voetballen en ik wou liever spelen op een hoger niveau.

+ Ik vond het heel leuk om samen met mijn zoon in dezelfde ploeg te kunnen spelen. Ik herinner mij ook een heel mooie barbecue georganiseerd door de club op het einde van het seizoen.

- De locaties waar we speelden waren vaak minimalistisch. Ik behaalde 11/12 dus de meeste tegenstanders waren veel zwakker (met uitzondering van de Nederlandse FM Joey Grochal die ik versloeg).

9) Tilburg Stukkenjagers (Nederland): 2022-2026

Ik kende niemand persoonlijk bij de Stukkenjagers en heb dus zelf het initiatief genomen. In Sas van Gent liep het al vol met Belgen dus ik wou iets meer authentiek. Tilburg is voor mij een dik uurtje rijden dus best aanvaardbaar. Daarnaast was ik ook geïntrigeerd in het ontmoeten van het schaakicoon Herman Grooten. Hij stelde niet teleur want hij is een spraakwaterval aan anekdotes. Ik hoop niet te snel te zakken van speelniveau of geen gezondheidskwaaltjes te krijgen. Dan zou onze samenwerking nog een hele tijd kunnen doorgaan.

+ Leuk clublokaal, leuk om te spelen in een team met jonge zeer ambitieuze spelers, een geoliede machine betreffende organisatie, veel interessante tegenstanders, deelnames aan EK-teams (het mooiste tornooi), een ongelooflijke sfeer na de interclub

- Niets

Laatste ronde etentje bij de Stukkenjagers seizoen 2024-2025
Bron: Website Stukkenjagers

Elke schaakclub is anders. Een schaakclub verandert ook over de jaren. Voor een beginnende schaker is het vaak puur geluk waar je terechtkomt want je weet niet wat er allemaal kan of bestaat. Aan een ervaren schaker raad ik aan om toch eens te kijken naar andere schaakclubs als je niet helemaal tevreden bent. Je bent niet getrouwd met een schaakclub en soms kan je echt wel jezelf verbeteren.

In een volgend artikel zal ik trachten op te sommen wat een schaakclub moet hebben om succesvol te zijn. Tenminste ik zal hiervoor de blauwdruk gebruiken van een zeer goed draaiende schaakclub in een kleine gemeente.

Brabo

De echtscheiding deel 2

De echtscheiding was een heel ongelukkige samenloop van omstandigheden. Het was de eerste keer in mijn carriere dat ik met een defecte elektronische klok te maken kreeg. Indien ik verloren had gestaan bij de vlagval dan had ik nooit gekozen om door te spelen want dan had ik sowieso niets te verliezen. Indien ik 2 zetten voor het einde de winst had gezien dan had ik nooit gevraagd voor arbitrage....  Echter niet alles was toeval. Er zijn ook lessen te trekken.

1) Arbiters enkel voor eerste afdeling

Deurne vraagt al jaren aan de KBSB om een arbiter te sturen naar de wedstrijden van Deurne. De Belgische interclub is het enige tornooi in België waar je kan spelen voor fide-elo zonder de aanwezigheid van een arbiter. Anderzijds in landen zoals Nederland, Frankrijk,... is het net hetzelfde. Ook daar worden interclubs gespeeld met enkel een arbiter voor de hoogste afdeling. Dit wil dus zeggen dat fide het toelaat. Om op alle lokaties minstens 1 AI-niveau arbiter te krijgen, hebben we er 10 keer meer nodig dan er vandaag beschikbaar zijn. Dat kan je enkel oplossen met arbiters een deftige vergoeding te geven. Wie zal dat betalen?

2) Deurne heeft geen actieve arbiter meer

Deurne wijst voor de arbiter naar de KBSB maar de KBSB wijst terug naar Deurne. Op de jaarlijkse Algemene Vergadering van de KBSB werd op 6 december ll. beslist dat de Belgische elo afgeschaft zal worden. Dat betekent er zal nog enkel voor elo kunnen worden gespeeld als de club een arbiter heeft. Je bent als club niet ernstig zonder eigen arbiter. Dit verder negeren zoals gebeurde vorig jaar in Deurne zal vanaf volgend seizoen ook gevolgen hebben op de interne clubactiviteiten.

3) Het materiaal wordt niet meer goed onderhouden

Na de wedstrijd hoorde ik van een bestuurslid dat de defecte klok opnieuw bij de andere klokken zou worden geplaatst. Deurne had 2 jaar geleden een heel strikte materiaalmeester. Wedstrijdklokken werden afzonderlijk bewaard en mochten niet worden gebruikt voor blitzen. Alle materiaal werd jaarlijks grondig gecheckt op mankementen. Het aantal defecten gaat exponentieel omhoog bij gebrek aan een goed onderhoud. Dit wordt nog belangrijker als het materiaal al niet meer zo nieuw is.

4) Vergrijzing zorgt ervoor dat taken niet meer worden opgenomen.

Alle kritieke bestuurstaken worden vandaag in Deurne opgenomen door + 70 jarigen. De gemiddelde leeftijd van de eerste ploeg was in de meest recente interclubronde een absoluut record in 2de klasse +66 jaar. Het had zelfs 69 jaar geweest indien er geen dag eerder een vervanging was doorgevoerd. In 20 jaar jeugdschaak in Deurne bleef slechts 1 jeugdspeler ook nog als volwassene spelen voor Deurne. In 2016 heb ik mijn eigen zoon weggehaald uit Deurne bij gebrek aan stap 2+ instructeurs. De vergrijzing heeft men decennia genegeerd. Ik acht de kans zeer reëel dat Deurne zal imploderen in de volgende jaren of zelfs verdwijnen zoals begin dit jaar gebeurde met de schaakclub van Poperinge.

5) Niemand wil de ploegkapitein zijn.

Koen liet verstaan "nooit meer ploegkapitein" in teamschaak een ontspannende aangelegenheid. De ploegkapitein is een ondankbare, stresserende en ook vaak fel onderschatte verantwoordelijkheid. Ons bondsreglement heeft dringend een update nodig zodat enkel volwassenen (en liefst +21 jarigen) slechts ploegkapitein kunnen zijn. Daarnaast kan het ook niet zijn dat iemand ploegkapitein is maar eigen voorwaarden hanteert. Als je geen zin hebt in het verdedigen van je eigen spelers, neem dan niet de verantwoordelijkheid van een ploegkapitein.  Als je niet met de tegenpartij kunt of wilt praten bij een conflict dan neem niet de verantwoordelijkheid van een ploegkapitein.

6) Elektronische klokken

Elektronische klokken zijn x jaren geleden in gebruik genomen omdat dit verplicht werd door de KBSB. Daar was aanvankelijk veel protest tegen wegens de extra kosten. Een wederkerend probleem die ik al eerder vermeldde in de partijvoorbereiding deel 2 is dat niemand de moeite neemt om de handleidingen te lezen. Ondertussen zijn er zoveel type elektronische klokken dat zelfs DGT beseft dat trainingen nuttig zijn om hun materiaal correct te kunnen gebruiken. Het spreekt voor zich dat de club die de elektronische klokken voorziet, verantwoordelijk is voor het kunnen gebruiken van die elektronische klokken. Dat betekent meer dan enkel de aan en uitknop weten te staan maar ook snel een random tijd kunnen instellen op een klok. Praktisch is het daarom een must om 1 iemand standby te hebben in een club die deze taak op zich kan nemen zodat spelers zich kunnen concentreren op hun partijen. Daarnaast lijkt het mij ook goed om eens te onderzoeken of er geen elektronische klokken bestaan die meer intuïtief zijn en dus sneller kunnen worden ingesteld. Ik krijg vaak het gevoel dat de elektronische klok niet gemaakt is door een ervaren schaker en dus voeling mist met de praktijk.

7) Veel schakers zijn totaal niet geïnteresseerd in elkaar.

Toen ik enkele jaren geleden bij de Stukkenjagers aanklopte, was de eerste reactie dat ze bang waren van mijn principes. Minstens 1 iemand las mijn blog en wist daardoor dat ik heel fanatiek ben in het schaken. Een trouwe lezer had geweten door o.a. het artikel default tijd dat ik weiger te schaken als iets niet correct is. Ik heb nooit iemand gevraagd om mijn blog te lezen maar het zegt heel veel over wat sommige jarenlange relaties echt betekenen. Ik ben er overtuigd van dat iemand die geregeld mijn blog leest, het nooit zo had laten escaleren.

8) Veel schakers zijn niet bereid om iets te rapporteren.

Ik merk het heel vaak op dat organisatoren of bestuursleden er alles aandoen om toch maar niet een vervelende kwestie te moeten aankaarten. Soms word je zelfs afgedreigd en serieus tegengewerkt zie Voldemort. Er bestaan uitzonderingen zoals Vlissingen die in 2 edities een valsspeler rapporteerden aan fide maar ze zijn schaars. De meesten vinden het blijkbaar perfect ok om als vrijwilliger vervelende taken te weigeren. Erger men vindt het zelfs niet nodig om anderen hiervan vooraf te informeren.

9) De huidige interclubreglementen zijn heel vaag.

Ik speel sinds 1996 Belgische interclub. 30 jaar heb ik nooit problemen gehad tot de 12de oktober ll. Dan kan je de vraag stellen of het echt nodig is om duidelijke interclubreglementen te maken voor die ene keer dat het fout gaat. Ik speelde ongeveer 300 partijen over 30 jaar in de Belgische interclub. Elke ronde worden dubbel zoveel partijen gespeeld in België. Bovendien als het fout gaat zonder arbiter dan gaat het ook serieus fout. Ik ben dus voorstander om de huidige interclubreglementen uit te breiden voor het scenario wanneer geen arbiter aanwezig is. Wie is precies verantwoordelijk in geval van een defecte klok? Wat zijn de exacte voorwaarden om onder voorbehoud te kunnen verderspelen? Welke backup is er voor een wedstrijdleider die zelf aan het schaken is? ....

10) Loyaliteit heeft heel weinig waarde in het schaken.

Ik snap best dat er voordelen zijn aan iedereen gelijk te behandelen. Anderzijds er is weinig reden om loyaal te zijn aan een club die geen onderscheid wenst te maken tussen zijn leden. Daarmee cultiveer je een klimaat van niemand wilt nog iets extra doen want het levert toch niets op. In een nieuwe club zal ik daar zeker extra aandacht aan schenken en veel sneller bijsturen indien mij iets zou storen.

11) Een verslag over een wedstrijd schrijven is niet vrijblijvend.

Zonder het verslag had ik misschien nog vandaag gespeeld voor Deurne. Het bewust weglaten van de hele affaire in het verslag, vond ik op verscheidene vlakken totaal fout. Als je daar niets wilt over schrijven dan schrijf geen verslag. Ik schrijf heel veel en ben mij heel goed bewust dat je verantwoordelijk bent voor wat je schrijft. Ik vraag dan ook geregeld een 2de of zelfs 3de opinie voor ik iets publiceer.

12) Schakers zijn individualisten

De meeste clubgenoten weten nu pas wat precies de reden is van mijn breuk met Deurne. Deurne koos bewust een strategie om niets publiek te delen. Ik heb wel kort nog contact gehad met een 5 tal spelers na 12 oktober maar daarna koos iedereen om gewoon weer partijtjes te blijven spelen voor Deurne. Schakers komen naar een club om te schaken. De les is dan ook reken niet op solidariteit.

13) Een gewoon clublid heeft heel weinig inspraak.

Er bestaan geen beroepsprocedures om als gewoon lid een beslissing van je eigen clubbestuur of ploegkapitein te betwisten/ laten aanpassen. Mijn ervaring leert mij ook dat een clubbestuur of ploegkapitein heel zelden zijn/ haar beslissing zal herzien. Pas wanneer een grote groep spelers ineens beslist om op te stappen, zal er soms bakzeil worden gehaald (zoals een paar dagen geleden werd verteld in de reacties op schaaksite). Echter zelfs dan bij massaal protest is dat geen garantie en dat leidt soms tot het ontstaan van een nieuwe schaakclub. Ik ken verscheidene schaakclubs die ontstaan zijn uit een andere schaakclub na een aanslepend intern conflict.

14) Brabo is een speciale.

Last but not least. Als je tegen Brabo speelt en er is geen arbiter in de buurt dan hou geen rekening met de klok. Je kan je altijd eruit bluffen bij Brabo als je vlag is gevallen.

Dit laatste is uiteraard zelfspot. Ik zie ook het lachwekkende in van mezelf zo te laten overbluffen. Ik verleg mijn activiteiten alvast niet naar pokeren want daar val ik onmiddellijk door de mand. Hiermee wil ik ook aangeven dat het voor mij tijd is om dit af te sluiten en een nieuw verhaal te starten. In een volgend artikel begin ik dan ook de zoektocht naar de ideale schaakclub. Ik kan nu al meegeven dat die niet bestaat maar we mogen altijd dromen.

Brabo

De echtscheiding

Het zal sommigen wellicht al opgevallen zijn dat ik 3 opeenvolgende Belgische interclubronden gemist heb. Ik merk op dat het nieuws van mijn breuk met Deurne van bijna 2 maanden geleden nog steeds velen onbekend is. In Deurne houden ze de lippen stijf op elkaar en op de website van Deurne wordt geen woord hierover gerept. Ik vind het hoogtijd om hier iets aan te veranderen en met deze blog heb ik het middel bij uitstek hiervoor.

 
Neem een stoel en een kop koffie want wat hierna volgt, zal je in de beste fictie niet tegenkomen. De opeenvolging van gebeurtenissen zijn zo vreemd dat het zelfs voor mij nog steeds moeilijk te geloven is. Laat ons starten bij het begin. We zijn zondag 12 oktober in het clublokaal van Deurne. Het is 2 uur en de match tussen de eerste teams van KSK Deurne - Rokade Westerlo komt op gang. Ik speel op mijn normale bord 1. Westerlo kiest wel om te variëren en schuift de Belgische expert Thomas Maes vooruit naar bord 1.
 
1) De defecte klok deel 1
 
Ik word zoals gewoonlijk verrast door mijn tegenstander en moet onmiddellijk in de denktank. Pas na zet 8 en wanneer ik ongeveer 20 minuten verbruikt heb, denkt Thomas voor het eerst langer na. Na enkele minuten merk ik op dat mijn tijd blijft lopen ondanks mijn klok ingedrukt staat. Ik sla de klok nog eens harder in en jawel nu stopt mijn tijd en begint de tijd van Thomas eindelijk te lopen. Ik realiseer mij dat er een slecht contact is en dat ik best de klok laat vervangen om later niet te verliezen op tijd.
 
2) De wedstrijdleider
 
Het fide-reglement zegt ons dat een arbiter moet worden ingeschakeld als er een defecte klok is. Echter die is er niet voor wedstrijden in 2de afdeling van de Belgische interclub. Vervolgens vertelt het KBSB-reglement dat de wedstrijdleider dan de taak van de arbiter moet overnemen. Wie is de wedstrijdleider? Ik heb het moeten opzoeken in de bondsreglementen en vond tot mijn verbazing volgend zinnetje: ¨Indien de ploegkapitein van de uitploeg bij aanvang van de wedstrijd aanwezig is, dan is hij de verantwoordelijke van de ontmoeting.¨ Ik heb eveneens na de match moeten vragen wie dan de ploegkapitein was van Westerlo. Tot mijn nog grotere verbazing hoorde ik een jongen van 16 jaar. Dus in een ploeg waarin 5 volwassen spelers meedoen, wordt een jongen van 16 jaar ploegkapitein gemaakt? Hier lijkt mij een aanvulling van de KBSB-reglementen aangewezen, om een leeftijdsgrens van 21 jaar in te stellen. Dit zou ervoor zorgen dat we dezelfde leeftijdsgrens toepassen als voor IA-level arbiters. De Belgische interclubs zijn een tornooi open voor alle fide-federaties waar dus IA-level arbiters vereist zijn. Die IA-level arbiters moeten minstens 21 jaar zijn zie fidehandboek, hoofdstuk B0601.
 
3) De defecte klok deel 2
 
De wedstrijdleider heb ik niet gehoord of gezien tijdens de partij noch na de partij. Echter mijn ploegkapitein speelt niet mee dus ik vraag aan hem om de klok te vervangen. Hij vertelt mij dat hij dit nog nooit gedaan heeft en dus niet weet hoe het moet. Ik weiger om het zelf te doen en mijn tegenstander Thomas kijkt niet op van het bord. Uiteindelijk gaat Robert met tegenzin op zoek naar de handleiding van de schaakklok en komt uiteindelijk na een kwartier terug met een nieuwe klok waarop we beiden 1u15 krijgen. Thomas mort en zegt dat hij die klokstanden te partijdig vindt voor Deurne. Ik voel al nattigheid op dat moment en vraag aan Robert of hij zeker weet dat de extra tijd correct zal worden toegevoegd. Ik heb geen idee, antwoordt Robert.
 
4) De vlagval
 
Aanvankelijk kabbelt de partij verder maar Thomas begint heel lang na te denken. Ik zie zijn tijd onder de minuut zakken en automatisch maak je dan fouten. Stukverlies voor Thomas lijkt onafwendbaar maar Thomas vindt in extremis nog een truc om de partij te kunnen verderzetten. Alleen hij is een fractie te laat. We hebben allebei 30 minuten bijgekregen en er staat een vlagje aan zijn kant. Ik claim de winst op basis van de vlagval. Thomas is in shock. Na een paar tellen reageert hij "Er is iets fout met deze klok. Het is onmogelijk dat ik verloren heb op tijd." Ik snap Thomas hier wel enigszins want als er 1 klok defect is dan kunnen er nog meer defect zijn. Thomas heeft ook een punt dat hij twijfelt over de correctheid van de ingestelde klok gezien Roberts eerdere reactie.
 
5) Partij stopzetten of doorspelen onder voorbehoud
 
Ik heb nog nooit in mijn carriere zoiets meegemaakt dus ik heb geen flauw idee hoe we nu verder moeten. Mijn ploegkapitein was ondertussen stilletjes uit de zaal verdwenen en vond ik pas later in de avond terug aan de bar. Wedstrijdleiding of andere spelers hielden zich ook allemaal afzijdig. Het was mij snel duidelijk dat we die dag niet tot een akkoord over de vlagval zouden komen en dan kan je volgens mij 2 dingen doen. Ofwel stop je helemaal met spelen en vraag je na de wedstrijd arbitrage aan ofwel speel je door onder voorbehoud. Als je mijn vorige 2 artikels over schaakklokken gelezen hebt dan weet je dat het heel moeilijk vooraf in te schatten is wat er door de interclub-arbitrage-comité zal worden beslist. Veel zal afhangen van welke elementen bovenkomen in het onderzoek van de schaakklok. Als blijkt dat Thomas in gelijk wordt gesteld dan verlies ik de partij in gewonnen stelling omdat ik de partij onterecht heb stopgezet (zo was het in vorige gelijkaardige gevallen bij de KBSB). Ik kies dus om door te spelen onder voorbehoud en hoop dat ik de partij met het stuk extra kan winnen zodat arbitrage niet meer nodig zal zijn.
 
6) De extra 30 minuten blijven op de klok

Echter doorspelen is geen evidentie want die "foute" 30 minuten staan nog steeds op de klok. Ik vertik het om nog iets hieraan te doen. Ik heb al genoeg gemeld en  het is mij al lang duidelijk dat mijn eigen ploegkapitein niet betrokken wilt zijn. Thomas kijkt ook de andere kant op. Meerdere spelers staan met verstomming te kijken hoe we de zetten 30 t.em. 40 blitzen alhoewel we beiden 30 minuten op de klok hebben staan. Vanaf zet 40 laten we ons onder de 30 minuten zakken alsof het vorige allemaal niet gebeurd is.

 

7) Het notatieformulier wordt niet ondertekend.
 
Tot 2 zetten voor het einde kan ik de partij winnen maar het lukt mij niet. Emoties, te weinig tijd, te moeilijk ... Feit is dat ik remise moet toestaan maar ik ben evenmin de vlagval vergeten. Ik onderteken het resultaat niet van het notatieformulier en niemand maakt daar een probleem van. Ik geloof op dat moment dan ook dat het allemaal wel goedkomt. De arbitrage is volgens mij een puur administratieve kwestie die we straks kunnen afhandelen. We zijn allemaal ervaren schakers die weten dat een vlagval normaal de partij onmiddellijk beeindigt dus het spreekt voor zich dat dit gerapporteerd wordt. Dat ik eerst een pint ga drinken met o.a. mijn tegenstander Thomas, getuigt dat ik helemaal niet door heb dat er iets totaal anders zal gebeuren.
 
8) Weigering ploegkapitein voor arbitrage
 
De pint is uit en ik doe nog een praatje met een clubgenoot. Een clubgenoot zegt mij vervolgens dat 30 minuten met dit soort klokken enkel worden toegevoegd als iemands klok op 0 is geweest. Door het verbod op uurwerken kan ik ook pas na de partij voor het eerst het uur checken. Einduur - startuur stemt overeen met wat je mag verwachten na 59 zetten spelen en de resterende minuten op de klok. Kortom als ik bij mijn ploegkapitein kom om de arbitrage op te starten, verwacht ik een eenvoudige ja op mijn vraag. Echter dan slaat de stemming compleet om. Mijn ploegkapitein weigert. Op zulk moment had ik wellicht net als in de partij assertiever moeten zijn maar ik hou helemaal niet van een publieke discussie. Pas nadat ik thuis ben, bel en mail ik hem opnieuw hierover op. Mijn ploegkapitein verduidelijkt zijn standpunt (vrij vertaald): Ik ben voorzitter, interclubverantwoordelijke en ploegkapitein. Ik maak de speelzaal klaar en ruim op. Ik heb voor een nieuw lokaal gezorgd nadat we in de Esso ons lokaal verloren. Ik heb de verhuis geregeld. Ik schrijf de interclubverslagen. Ik ben 75 jaar dus het houdt ergens op. Ik vraag al jaren om hulp en daar komt geen of nauwelijks een reactie op. Ook met een half punt extra verliezen we deze wedstrijd. 10 elo verlies is voor jou onbelangrijk. Westerlo zijn onze vrienden. Ik zal geen arbitrage aanvragen.
 
9) Ik leg mij niet neer bij zijn beslissing
 
Een clubgenoot vertelde mij achteraf dat Deurne niet meer de club van weleer is die in 1ste afdeling speelt. We zijn verveld naar een groepje vrienden dus schaken is slechts een spelletje. Echter iemand die mijn blog leest, weet dat schaken veel meer is dan een spelletje voor mij. Ik zal mij echt geen 6 of zelfs 10 uren voorbereiden voor slechts een spelletje. In de volgende dagen verhoog ik dus de druk op mijn ploegkapitein. Het bondsreglement zegt dat de ploegkapitein tot 5 werkdagen de tijd heeft om in beroep te gaan tegen de wedstrijdleiding. Mijn ploegkapitein blijft vasthouden aan zijn stelling en denkt nog steeds dat ik wel zal inbinden.
 
10) Geen goodwill bij Westerlo
 
Het is een wanhoopspoging maar ik contacteer woensdagmiddag rechtstreeks Westerlo en hoop dat ze zelf inzien dat ze ook een groot deel hebben aan de situatie. Thomas klok liep toen de defecte klok werd vervangen dus hij had ook de klok kunnen stilzetten. Westerlo had de verantwoordelijkheid van de wedstrijdleider maar die rol werd niet uitgevoerd. Een vlagval is altijd einde partij dus dat kan je niet zomaar negeren. 10 zetten doorspelen met een foute klok is niet per ongeluk maar bewust. In een eerste antwoord is Westerlo coöperatief door schriftelijk toe te geven dat er idd 30 minuten plots bij waren gekomen. Echter als ik doorvraag, klapt Westerlo toe. Ik moet dit regelen met mijn ploegkapitein.
 
11) Mijn ploegkapitein sluit uit dat hij nog een arbitrage zal aanvragen.
 
Op woensdagavond zendt mijn ploegkapitein een verslag van de wedstrijd uit waarin geen woord wordt gerept over de vlagval. Er is nog altijd tijd maar ik snap dat de discussie tussen ons voorbij is. Ik vind het een belediging dat een verslag gepubliceerd wordt alsof er geen vuiltje aan de hand was. Dit is niet wat ik verwacht van een ploegkapitein waarvoor ik al meer dan 27 jaar speel.
 
12) Ik stuur een bericht naar de mailinglijst van Deurne met mijn terugtrekking uit de interclubs.
 
Voor mij is het duidelijk dat Deurne in zijn huidig formaat niet meer past bij mij. Donderdagochtend, een paar uren voor ik het vliegtuig opstap naar het EK-teams in Rhodos stuur ik de mail. Ik heb lidgeld betaald voor 2025-2026 dus tot einde seizoen blijf ik op hun spelerlijst staan.
 
In dit verhaal zijn enkel verliezers.  De titel van dit artikel is uiteraard een knipoog naar Koens recent artikel vreemdgaan. Daarin vertelt hij dat vele jaren bij dezelfde club spelen, is zoals een huwelijk. Ik kan je vertellen dat ik al heel wat nachten heb wakker gelegen van mijn beslissing om te stoppen in Deurne. +27 jaar is een groot stuk van mijn leven. In een volgend artikel tracht ik lessen te trekken en hoop ik de hele zaak voor mezelf definitief te kunnen afsluiten.

Brabo

De schaakklok deel 2

Sommige schakers zullen wellicht een artikel verwachten over mijn recente deelname aan het Europees teamkampioenschap te Rhodos op de Belgische bondswebsite maar ik schrijf er slechts 1 artikel per type tornooi (Brugse Meesters, Dortmund ..). De artikels die ik op de KBSB publiceer zijn recensies/ beoordelingen van elk. Meer dan 1 per tornooi kan al snel als spam of het manipuleren van de publieke opinie worden beschouwd.

Echter dit wil niet zeggen dat ik niets over Rhodos hier zal vertellen. Rhodos was net als vorig editie in Servië (zie Het mooiste tornooi) een voltreffer. Het eten kon niet tippen aan wat we kregen in Servië maar was zeker nog ok. Daarentegen was de omgeving waanzinnig mooi. Op de meest recente podcast van de Lange Rokade hoorde ik dat de meeste schakers heel weinig tijd hadden om hiervan te profiteren. 5 van de 6 Stukkenjagers waren daarom 2 dagen eerder ter plaatse.

5 Stukkenjagers aan de prachtige kustlijn van Rhodos en met in de wazige achtergrond Turkije

Sinds Saint-Antonin-Noble-Val weet ik dat enkele dagen vooraf ter plaatse zijn, een grote meerwaarde kan betekenen voor de tornooiervaring. Bovendien waren de vliegtuigticketten op donderdag 100 euro goedkoper dan op zaterdag van Eindhoven naar Rhodos. De 2 dagen vooraf overnachtten we dicht bij Rhodos-stad voor slechts 20 euro per nacht. Dat is niet alleen een 5de van de prijs die ik de voorbije zomer betaalde in Brugge maar ik sliep ook nog eens veel beter.

Ik kan iedereen deze formule aanraden. Je hebt op die dagen vooraf echt de tijd om elkaar als team beter te leren kennen. Je groeit dus als team naar elkaar toe en dat is sowieso een plus voor later tijdens het tornooi. Daarnaast zal je na het tornooi niet meer afvragen of je iets moois gemist hebt. In de dagen voor de start van het tornooi bezochten de 5 Stukkenjagers uitgebreid de oude stad Rhodos, het nieuwe moderne Rhodos, de Acropolis, wandelden we langs de kustlijn en aten we zelfs eens Grieks met de voeten op het strand.

Rhodos overleeft op de inkomsten van het toerisme want zelfs 15 jaar na de Griekse staatsschuldcrisis is men er nog lang niet bovenop. Ik zag tal van bouwwerven die door geldgebrek waren stopgezet. Tal van huizen waren verlaten en vervallen. De elektriciteit viel geregeld uit zelfs tijdens het tornooi dat plaatsvond in een 5 sterren-hotel. De helft van mijn partijvoorbereidingen heb ik gemaakt met een hotspot omdat de wifi niet werkte. Hotelpersoneel werkte van 8 uur 's morgens tot 22 uur 's avonds. Ik vond het erg confronterend om een ooit zo rijk Westers land in zulke lamentabele toestand terug te vinden. Ik hoop echt dat onze politici het niet zover laten komen met de Belgische staatsschuld. Het is de gewone man die het gelag betaalt als de schulden te lang worden genegeerd.

Zelfs tot in de tornooizaal ondervonden we de gevolgen van de Griekse financiële moeilijkheden want een heel groot deel van de deelnemers moesten spelen met oude DGT XL - schaakklokken daterend van 2003. Daar kwam nog voor de start van het tornooi fel protest op. Fide keurt deze klokken af omdat ze in het verleden talloze incidenten hebben veroorzaakt maar de organisatie had een uitzondering hiervoor gekregen. Er waren meer dan voldoende arbiters om de incidenten te vermijden. Bovendien er was geen geld voor iedereen nieuwe klokken te lenen dus het was de DGT-XL schaakklokken of geen tornooi dit jaar.

Het grote probleem van die oude klokken is dat ze heel vaak extra tijd toevoegen op het verkeerde moment. Het toevoegen hangt af van een interne zettenteller maar die geraakt heel makkelijk de tel kwijt. Bovendien merk je pas de ontregeling op als de klok al een verkeerde tijd opgeeft dus veel te laat. Het overkwam mij in de 3de ronde als gevolg van onsportief gedrag van mijn tegenstander.

Mijn tegenstander had een half uur op de klok maar stopte met zijn zetten te noteren om puur op mijn weinig resterende tijd te spelen. Ik zette hierop de klok stil om een arbiter te roepen. De arbiter verplichtte mijn tegenstander om zijn zetten te noteren vooraleer nieuwe zetten te spelen. Hij kreeg ook een waarschuwing dat bij herhaling een tijdsstraf zou volgen. Echter bij het herstarten van de klok moet de interne zettenteller een extra zet geteld hebben want op zet 39 ging het fout. Plots kwam op beide klokken een half uur bij. Ipv x seconden had ik nu een extra half uur op de klok. Dat zinde uiteraard mijn tegenstander niet want hij begon op zijn beurt nu luidkeels te roepen voor een arbiter zonder de klok stil te zetten. Ik kon aan de klok niet zien hoeveel seconden ik nog op de klok over had door de toegevoegde 30 minuten. Ik wist ook niet hoe de arbiter zou reageren als mijn tijd onder de 30 minuten zou zakken. Zonder nog verder na te denken, speelde ik vliegensvlug een zet.

Mijn 14 jarige tegenstander heeft heel duidelijk talent maar zijn gedrag liet de wensen over. Spijtig is hij bijlange geen alleenstaand geval. Oudere schaakcollega's vertellen mij gelijkaardige recente verhalen van jeugdspelers die weinig of geen respect tonen. Heeft het te maken met de beerput van het online-schaken die we ook zien opborrelen in bordschaken?

Het antwoord op de vraag hoe de arbiter zou reageren als ik onder de 30 minuten was gezakt, kreeg ik 2 ronden later. Na zet 39 kregen beide spelers in de partij Philip Lindgren - Faustino Oro 30 minuten. Philip koos om net als ik nog vliegensvlug zijn 40 ste zet te spelen. Het Argentijns wonderkind Faustino Oro dacht rustig 8 minuten na tot zijn tegenstander de winst claimde wegens tijdsoverschrijding. Daarna gingen de poppen aan het dansen.

Er was bij aanvang van het tornooi beloofd dat arbiters tijdig zouden opmerken wanneer de klokstanden verkeerd waren. De witspeler heeft bewust 8 minuten gewacht om de verkeerde klokstand te melden. Het bracht geen zoden aan de dijk. Faustino is de eindverantwoordelijke van zijn tijdsgebruik dus hij verliest de partij. Ik vind het knap dat Faustino niet uit het tornooi is gestapt hierna. Er zijn dus zeker ook toffe jeugdspelers.

Einde verhaal nee want er kwam nog een lange staart in ronde 7. In de partij Dimitrios Stefanou - Sarin Nihal kwam eveneens 30 minuten bij op zet 39 en ging de witspeler onder de 30 minuten. Echter deze keer werd het niet opgemerkt door de spelers of arbiter. Na het uitvoeren van de 40ste zet stond de klokstand weer boven 30 minuten en dan zie je geen seconden.

Ik vond geen foto van DXT-XL waarop je kan zien dat seconden pas getoond worden onder de 20 minuten maar de DXT-XL werkt net als de schaakklok in de foto.

Echter ook daar stopt het verhaal nog niet. Online zagen spelers wel de seconden en was duidelijk dat de witspeler verloren had op tijd. Een onderzoek van de beelden vooraf bevestigde dat de klok voor 18 seconden onder de 30 minuten was geweest.

Wit moet minstens 0:30:30 hebben na zet 40 zonder tijdsoverschrijding.
0:30:12 na zet 40 betekent dus 18 seconden te weinig

De zwartspeler won de partij dus niemand vond het de moeite om er achteraf een zaak van te maken. Ik heb geen idee wat de hoofdarbiter zou beslissen bij een vlagclaim achteraf. Normaal eindigt een partij onmiddellijk bij een vlagval en zal de aanwezige arbiter zelf het initiatief nemen voor de afhandeling. De arbiter bleef dus in gebreke maar kan je externe data gebruiken om een vlagval te bepalen?

Ik las online dat er nog minstens 2 gelijkaardige situaties waren tijdens het tornooi. Elke ronde hoorde ik rond de 40ste zet een snel geklik klak van arbiters die ontregelde klokstanden trachtten te verhelpen. Ongelooflijk dat zoiets gebeurt in een Europees kampioenschap met o.a. wereldkampioen Gukesh en vele andere wereldtoppers. Mits het kiezen van een tijdscontrole zonder extra tijd had men dit allemaal kunnen vermijden.

Brabo